Tích hợp AI doanh nghiệp Việt: Chuyển đổi từ dùng sang năng lực lõi

Tại Hội nghị Cisco CxO Symposium 2026 Việt Nam diễn ra gần đây tại Hà Nội, ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT, đã trình bày một góc nhìn thực tiễn về cách các doanh nghiệp Việt Nam có thể tận dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tối ưu hóa quản trị và vận hành. Bài chia sẻ của ông Khoa nhấn mạnh rằng việc chuyển đổi từ chỉ "sử dụng AI" sang "tích hợp AI" một cách toàn diện là chìa khóa để các tổ chức trong nước nâng cao năng lực cạnh tranh, rút ngắn khoảng cách với thế giới và đạt được sự phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.

Hội nghị Cisco CxO Symposium 2026 là một diễn đàn quan trọng, quy tụ các lãnh đạo doanh nghiệp (CxO) và chuyên gia công nghệ hàng đầu để trao đổi về những xu hướng mới nhất và chiến lược ứng dụng AI. Tại sự kiện này, Cisco đã nhấn mạnh thông điệp "Architecture of Trust" – kiến trúc nền tảng giúp doanh nghiệp xây dựng niềm tin, bảo đảm an toàn dữ liệu và sẵn sàng triển khai AI ở quy mô lớn. Trong bối cảnh đó, phần chia sẻ của ông Nguyễn Văn Khoa đã mang đến một phương pháp luận chuyển đổi AI cụ thể, giúp giải quyết các bài toán quản trị và vận hành phức tạp trong kỷ nguyên AI.

AI – Cơ hội vàng để doanh nghiệp Việt Nam bứt phá

Ông Nguyễn Văn Khoa khẳng định rằng trí tuệ nhân tạo đang mở ra một "cơ hội vàng" chưa từng có để các doanh nghiệp Việt Nam có thể rút ngắn khoảng cách phát triển với các cường quốc công nghệ trên thế giới. Theo ông, mỗi thế hệ chỉ có một "cánh cửa công nghệ" mang tính bước ngoặt, và AI chính là cơ hội hiện tại để Việt Nam có thể "xuất phát cùng vạch" với các quốc gia phát triển, đặc biệt trong lĩnh vực phần mềm và dữ liệu. Điều này đòi hỏi một tầm nhìn chiến lược và sự chủ động trong việc nắm bắt công nghệ.

AI đang mở ra “cơ hội vàng” để doanh nghiệp Việt Nam rút ngắn khoảng cách với thế giới.

Việc bỏ lỡ cơ hội này có thể khiến doanh nghiệp Việt tụt hậu xa hơn, trong khi việc nắm bắt và tích hợp AI một cách hiệu quả sẽ tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững. Đây không chỉ là câu chuyện về công nghệ, mà còn là về khả năng đổi mới, thích ứng và tạo ra giá trị mới trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng.

Tối ưu hóa vận hành với tích hợp AI: Kinh nghiệm từ FPT

Từ thực tiễn triển khai tại Tập đoàn FPT, một trong những doanh nghiệp công nghệ hàng đầu Việt Nam với quy mô khoảng 85.991 nhân sự (bao gồm công ty liên kết), ông Nguyễn Văn Khoa chia sẻ rằng bài toán vận hành đòi hỏi phải được giải quyết bằng công nghệ và tối ưu hóa liên tục. Việc ứng dụng và tích hợp AI đã mang lại những kết quả ấn tượng, giúp cải thiện năng suất lao động đáng kể.

Cụ thể, FPT đã ghi nhận mức tăng năng suất khoảng 30% trong một số hoạt động nhất định, mà không làm thay đổi quy mô nhân sự. Xu hướng này cũng tương đồng với nhiều doanh nghiệp công nghệ lớn trên thế giới; ví dụ, Cisco cũng ghi nhận mức tăng năng suất tương tự khi mở rộng thêm khoảng 5.000 nhân sự. Điều này cho thấy tiềm năng to lớn của AI trong việc tối ưu hóa nguồn lực và hiệu quả hoạt động.

Khung FPT CASAN: Lộ trình trưởng thành AI cho tổ chức

Để giúp các doanh nghiệp định hình lộ trình chuyển đổi, ông Nguyễn Văn Khoa đã giới thiệu khung FPT CASAN – một mô hình gồm 5 cấp độ trưởng thành AI. Khung này mô tả hành trình từ việc cá nhân thử nghiệm AI đến khi AI trở thành năng lực lõi của tổ chức, được tích hợp sâu rộng vào mọi quy trình và hoạt động.

• Curious (Tò mò): Giai đoạn đầu, cá nhân hoặc nhóm nhỏ bắt đầu tìm hiểu, thử nghiệm các công cụ AI cơ bản để giải quyết các vấn đề nhỏ.
• Augmented (Tăng cường): AI được sử dụng để hỗ trợ, tăng cường khả năng của con người trong các tác vụ cụ thể, cải thiện hiệu suất công việc.
• Standard (Chuẩn hóa): AI được chuẩn hóa thành các quy trình, công cụ được sử dụng rộng rãi trong tổ chức, có hướng dẫn và quy định rõ ràng.
• Automatic (Tự hành): Các quy trình được tự động hóa hoàn toàn bằng AI, giảm thiểu sự can thiệp của con người, tập trung vào hiệu quả và độ chính xác.
• Native (AI bản địa): AI trở thành một phần không thể thiếu, là năng lực cốt lõi của tổ chức, định hình chiến lược kinh doanh và văn hóa doanh nghiệp.

Theo ông Khoa, phần lớn doanh nghiệp Việt Nam hiện đang ở cấp độ 1–2 (Curious và Augmented). Bước chuyển quan trọng là tiến tới tích hợp AI vào quy trình và vận hành ở các cấp độ cao hơn, biến AI từ một công cụ hỗ trợ thành một phần không thể thiếu trong hệ sinh thái doanh nghiệp.

Vai trò then chốt của lãnh đạo trong chuyển đổi AI doanh nghiệp

Yếu tố con người, đặc biệt là vai trò của lãnh đạo, được ông Nguyễn Văn Khoa nhấn mạnh là then chốt trong quá trình chuyển đổi AI. Ông khẳng định: "Nếu CEO hoặc Chủ tịch không trực tiếp tham gia thúc đẩy AI, tổ chức đó rất khó thành công." Điều này cho thấy chuyển đổi AI không chỉ là một dự án công nghệ của bộ phận IT, mà là một chiến lược toàn diện đòi hỏi sự cam kết và dẫn dắt từ cấp cao nhất.

Theo ông Khoa, chuyển đổi AI không chỉ là bài toán công nghệ mà là sự thay đổi toàn diện trong tư duy quản trị. Doanh nghiệp cần từ bỏ cách vận hành dựa trên kinh nghiệm và quy trình thủ công, để chuyển sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, nơi các quyết định được đưa ra dựa trên phân tích chuyên sâu và công nghệ AI. Sự thay đổi này đòi hỏi lãnh đạo phải tiên phong trong việc thay đổi văn hóa, khuyến khích thử nghiệm và chấp nhận rủi ro.

Thay đổi tư duy quản trị để tích hợp AI hiệu quả

Từ kinh nghiệm triển khai thực tế tại FPT, ông Nguyễn Văn Khoa đã chia sẻ 5 thay đổi lớn trong tư duy quản trị mà tập đoàn này đã thực hiện. Những thay đổi này bắt đầu từ việc loại bỏ các thói quen cũ và thay thế bằng những cách tiếp cận mới, hiện đại hơn, phù hợp với kỷ nguyên AI.

Những thay đổi này không chỉ giúp FPT tối ưu hóa hoạt động mà còn tạo ra một môi trường làm việc linh hoạt, sáng tạo và hiệu quả hơn, nơi công nghệ và con người cùng phát triển.

AI như một "nhân sự số": Mô hình quản trị đột phá của FPT

Một trong những cách tiếp cận đột phá của FPT là coi AI như một "nhân sự số". Điều này có nghĩa là AI không chỉ là một công cụ hỗ trợ mà được coi như một "nhân sự có lương" trong tổ chức. Theo đó, AI được cấp ngân sách vận hành riêng, gắn với các chỉ số hiệu suất (KPI) cụ thể và được đánh giá hiệu quả định kỳ như bất kỳ nhân viên nào khác.

Đồng thời, FPT cũng áp dụng cơ chế "thưởng bằng token" nhằm khuyến khích nhân viên khai thác AI hiệu quả trong công việc. Cơ chế này tạo động lực để mỗi cá nhân chủ động tìm kiếm và ứng dụng AI vào các tác vụ hàng ngày, từ đó tối ưu hóa quy trình và nâng cao năng suất chung của toàn tập đoàn. Mô hình quản trị mới này kết hợp hài hòa giữa con người và AI, tạo ra một hệ sinh thái làm việc thông minh và hiệu quả.

AI là trợ lý, không thay thế con người: Tầm nhìn chiến lược

Ông Nguyễn Văn Khoa cũng khẳng định một quan điểm quan trọng: AI không thể thay thế hoàn toàn con người, đặc biệt trong các lĩnh vực đòi hỏi yếu tố cảm xúc, sự thấu hiểu, sáng tạo và khả năng ra quyết định phức tạp. Theo ông, AI nên được coi là một "trợ lý" hay "copilot" đắc lực, hỗ trợ con người trong việc xử lý dữ liệu, tự động hóa các tác vụ lặp đi lặp lại và cung cấp thông tin chi tiết để đưa ra quyết định tốt hơn.

Tầm nhìn này định hướng việc sử dụng AI để nâng cao năng lực của con người, giải phóng họ khỏi những công việc nhàm chán để tập trung vào các nhiệm vụ có giá trị cao hơn, đòi hỏi tư duy chiến lược và sự sáng tạo. Việc tích hợp AI doanh nghiệp Việt theo hướng này sẽ giúp tối đa hóa tiềm năng của cả công nghệ và nguồn nhân lực, tạo ra một lực lượng lao động thông minh và linh hoạt.

Điều này có nghĩa gì với bạn?

Đối với các doanh nghiệp Việt Nam, thông điệp từ ông Nguyễn Văn Khoa và kinh nghiệm của FPT là một lời nhắc nhở mạnh mẽ về sự cấp thiết của việc chuyển đổi AI. Đây không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để duy trì và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh kinh tế số toàn cầu. Việc tích hợp AI doanh nghiệp Việt đòi hỏi sự thay đổi toàn diện từ tư duy lãnh đạo, chiến lược quản trị đến cách thức vận hành hàng ngày.

Để thành công, các tổ chức cần bắt đầu bằng việc xác định rõ các bài toán kinh doanh cần giải quyết, xây dựng lộ trình trưởng thành AI phù hợp (như khung FPT CASAN), và quan trọng nhất là có sự cam kết và dẫn dắt từ cấp lãnh đạo cao nhất. Việc coi AI như một "nhân sự số" và khuyến khích toàn bộ nhân viên khai thác AI sẽ tạo ra một nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững và bứt phá trong tương lai.